Actueel Het geworstel rondom de formatie duurt voort, maar hoe zit het ook al weer met het primaat van de politiek en de rol van de ondernemingsraad
Op grond van de Wet op de ondernemingsraden (WOR) heeft de ondernemingsraad binnen een onderneming verschillende rechten, waaronder het adviesrecht en instemmingsrecht. Net als in het bedrijfsleven geldt de WOR ook voor medezeggenschap bij de overheid, maar de toepassing is bij de overheid anders dan bij de private sector.
De rechten van de ondernemingsraad om te adviseren over of in te stemmen met bepaalde beslissingen van de ondernemer zijn binnen de overheid beperkt. Deze uitzondering wordt aangeduid als het ‘primaat van de politiek’. Deze uitzondering houdt kortgezegd in dat bij politieke besluiten de wettelijke rechten van de ondernemingsraad niet gelden. Op deze beperking is één uitzondering, namelijk voor zover het de personele gevolgen van een beslissing betreft. Zo kan de ondernemingsraad binnen een overheidsinstelling geen advies uitbrengen over (nu en noodzaak van) het besluit om te reorganiseren, maar wel over de personele gevolgen daarvan.
De Ondernemingskamer oordeelde bijvoorbeeld eind vorig jaar over de vraag of bij een reorganisatie van een gemeente de ondernemingsraad beroepsrecht heeft, nadat ongeclausuleerd advies aan de ondernemingsraad is gevraagd. Het advies van de ondernemingsraad bevatte enkele aanbevelingen, die de gemeente uiteindelijk niet overnam. De ondernemingsraad stelde beroep in. De gemeente was volgens de ondernemingsraad op verschillende punten onvoldoende gemotiveerd afgeweken van het advies van de ondernemingsraad. De gemeente beriep zich op het primaat van de politiek.
De Ondernemingskamer gaf de gemeente gelijk. De gekozen inrichting van het team groen, reiniging en wegen is onderdeel van de nieuwe inrichting van de ambtelijke organisatie. Het besluit daarover vraagt onmiskenbaar een politieke afweging van de daaraan verbonden voor- en nadelen en valt daarmee onder de reikwijdte van het primaat van de politiek. Dan is het besluit van medezeggenschap uitgezonderd, behalve voor zover het de personele gevolgen daarvan betreft. Het feit dat ongeclausuleerd om advies is gevraagd, maakt dit volgens de Ondernemingskamer niet anders.
Heb je vragen over of behoefte aan ondersteuning bij de medezeggenschap binnen uw organisatie, neem dan contact op met Yvette Dissel.